ANKARA MİLLETVEKİLİ SADULLAH ERGİN’DEN DEPREM YÖNETMELİKLERİ VE BİLİRKİŞİ RAPORLARI HAKKINDA SORU ÖNERGESİ

DEVA Partisi Ankara Milletvekili Sadullah Ergin, 6 Şubat 2023 depremleri sonrası yaşanan yıkımlar ve sorumluluk tartışmalarını gündeme taşıyarak, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum’un yanıtlaması istemiyle Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne yazılı soru önergesi sundu.
DEPREM SORUMLULUĞUNDA ADALET SAĞLANMALI: HUKUKA AYKIRI FAALİYET GÖSTERENLER İLE HUKUKA UYANLAR BİRBİRİNDEN AYRILMALI
Önergede, geçmiş yıllardaki deprem yönetmeliklerine uygun olarak inşa edilen binaların büyük çaplı yıkımlara uğradığı, 2007 ve 2018 tarihli Deprem Yönetmelikleri ’ne uygun yapılar arasında da yıkılan ve ağır hasar gören binalar olduğu vurgulandı. Mevzuata aykırı ve denetimsiz bir şekilde bina inşa eden, projeye uymayan müteahhit, mühendis ve mimarların yargılanması ve hesap vermesi gerektiği özellikle belirtilirken, yürürlükteki yönetmeliklere tam olarak uygun şekilde bina yapan meslek sahiplerinin haksız şekilde sorumlu tutulmasının da adaletsizlik yaratacağı ifade edildi.
BİLİRKİŞİ RAPORLARINDAKİ EKSİKLİKLER ADİL YARGILAMA HAKKINI TEHDİT EDİYOR
Ayrıca, bilirkişi raporlarının hazırlanış sürecinde ciddi eksiklikler bulunduğuna dikkat çekilerek, bazı raporların bilimsel temelden yoksun olduğu, hatta kopyala-yapıştır yöntemiyle düzenlendiğine dair iddiaların bulunduğu ifade edildi. Milletvekili Ergin, adil yargılanma hakkının ihlal edilmemesi adına bu konudaki şikayetler de dikkate alınarak, bilirkişi raporlarının bilimsel ve teknik standartlara uygun olmasına dönük alınabilecek önlemlere ilişkin bir çalışma olup olmadığını Bakan Murat Kurum’a sordu.
DEVA Partisi Ankara Milletvekili Sadullah Ergin Önergesinde şu görüşlere yer verdi:
“6 Şubat 2023 tarihinde meydana gelen Kahramanmaraş merkezli depremler, çok sayıda binanın yıkılmasına ve büyük can kayıplarına yol açmıştır. Bu binaların büyük bir kısmı, 1975 Deprem Yönetmeliği esaslarına göre inşa edilmiştir.
Deprem sonrası yıkılan binaların önemli bir kısmının eski deprem yönetmeliklerine göre yapıldığı bilinse de 2007 ve 2018 Deprem Yönetmelikleri ’ne uygun yapılar arasında da yıkılan ve ağır hasar gören binalar olduğu bilinmektedir.
Öte yandan, yönetmeliklere uygun olarak projelendirilmiş ve inşa edilmiş binaların da yıkılması, mevzuata uygun hareket eden mimar, mühendis ve yüklenicilerin hukuki ve cezai sorumlulukla karşı karşıya kalmasına sebebiyet vermektedir.
Bununla birlikte, 6 Şubat depremleri sonrasında yürütülen soruşturma ve kovuşturma dosyalarına sunulan bilirkişi raporlarının hazırlanmasında ciddi eksiklikler olduğu, bazı raporların bilimsel dayanaklardan yoksun ve kopyala-yapıştır yöntemiyle hazırlandığı iddiaları kamuoyunda geniş yankı bulmuştur.”
Ankara Milletvekili Sadullah Ergin Bakan Murat Kurum’dan şu sorulara cevap istedi:
1. 1975 yılı yönetmeliğindeki önlemler 6 Şubat depremlerinde meydana gelen yıkımları önlemeye yeterli midir? Buna dair Bakanlığınızca yapılmış bir tespit var mıdır? Cevabınız “yeterli” ise daha sonra çıkarılan yönetmelikler niçin çıkarılmıştır?
2. Mevcut 2018 Deprem Yönetmeliği’nin değiştirilmesi ve yeni bir yönetmelik hazırlığı olduğu bilgisi doğru mudur? Eğer doğru ise, bu yeni yönetmelik ne zaman yayımlanacaktır ve mevcut yönetmelik hangi gerekçelerle yetersiz görülmüştür?
3. 2007 ve 2018 yönetmeliklerinin yürürlüğe girmesinden sonra, önceki yönetmeliklere göre inşa edilmiş yapıların denetimi hangi periyotlarla yapılmıştır? Bugüne kadar eski yönetmeliklere göre inşa edilmiş kaç yapı denetlenmiştir? Bu denetimlerde kaç bina riskli bulunmuş, kaçına güçlendirme önerisi yapılmış, kaçı güçlendirilmiştir? Denetimlerin yapılmamasının veya yetersizliğinin sorumluluğu hangi kamu kurumuna aittir?
4. Mevzuata aykırı ve uygunsuz imalat nedeniyle yıkılan binalardan sorumlu kişilerin yargılanması ve hesap vermesi, elbette hukukun gereğidir. Ancak yürürlükteki Deprem Yönetmeliği esaslarına uygun olarak projelendirilmiş ve inşa edilmiş olmasına rağmen, 6 Şubat 2023 depremlerinde yönetmeliklerdeki eksiklikler sebebiyle yıkılan binalardan mimar, mühendis ve yüklenicilerin sorumlu tutulması hakkaniyete uygun mudur? Eğer değil ise bu kişilerin mağduriyetinin giderilmesine yönelik herhangi bir çalışmanız var mıdır?
5. 6 Şubat 2023 depremleri sonrası yürütülen soruşturmalarda bilirkişi raporlarının hazırlanış biçimiyle ilgili ciddi eksikler bulunduğu ve yanlış tespitler yapıldığı gündeme gelmiş olup uygulamada eksik-yetersiz raporlara dayalı olarak hüküm kurulduğuna dair çokça şikâyet dile getirilmektedir. Bu şikayetlere dönük alınabilecek önlemlere dair bir çalışmanız var mıdır?