Amik Ovasında sebze ve meyve üreticileri topraklarının toplulaştırılmışını istemektedir. Parçalı araziler olduğundan yani ortaklı arazilerde Devlet Su İşlerinden, tarım bakanlığından, banka kredilerinden ve TARSİM gibi sigortalardan yararlanamıyorlar.
Amik Ovasındaki Sebze üreticisi Umut Kırdağ, Pazarlama sorunları yaşadıklarını, girdilerin yüksek oluşunu ve kendilerinden alınan kabağın 20 liraya, marketlerde ise 70 liraya satılmaktadır. Devlet bizlere hızla hal yasası ve Hatay hal pazarının bitirilmesini istiyorlar. “Topraklarımızın toplulaştırılmasını istiyoruz. Ortaklı araziler çiftçileri olarak tarım bakanlığının imkanlarından yararlanamıyor. Ayrıca Pazar sorunumuz çözülmelidir.”
Salatalık, Domates, Biber ve Patlıcan Üreticisi Selami Hurma, üretici ve Pazar, market fiyatlarını karşılaştırma yaparak, “domatesi 15 liradan, sattığını market ve pazardan 40 lira olduğunu, salatalığı 35 liradan yine marketlerde 50-60 lira ve biber fiyatları 40 lira ama marketlerde 70 liraya satılıyor. Yani bizim fideden, son üretime kadar süreden onlar daha fazla para kazanıyorlar.”
Seracılık ve açıktan sebze üretimi yapan Yazin Hurma ise Pazar sorunlarının çözülmesini istemektedir. “Fiyatlar son derece ucuz, kendi fiyatlarını karşılayacak durumda değil, yarısını çöpe atıyoruz. Tarlada kendimiz çalışıyoruz, işçi tutsak zaten biz para kazanamıyoruz.
Amik Ovasında çiftçilerin başındaki Çavuş Yazan Usta, verilen ücretlerin yetersizliğinden, sabahın beşinde başladıkları işte akşama kadar çalıştıklarını şöyle anlattı. “Yağmurda, yaşta, kışta, sıcakta çalışıyoruz. 900 lira ücret alıyoruz. Bu para ile elektrik, su, yol parası, yemek, kira karşılıyoruz. Bu bize yetmiyor. Tarım işçileri zor durumdadır. Tarım işçileri ücretleri günlük 1300 liranın üstünde olmalıdır.
Amik Ovasının Mahallerinden Serinyol, Arpahan, Lülfühan gibi mahallerde aileleri ile ortak çalışarak Domates, Patlıcan, Kabak, Salatalık, Biber gibi sebze üretimi yapanlarla görüştük. Sorunları ve küçük üreticilerin çözümlerini sorduk.
TOPLULATIRMA NEDİR VE ÇİFTÇİYE FAYDASI
Toplulaştırma, tarımda verimliliği artırmak amacıyla farklı nedenlerle bölünmüş, küçülmüş veya birbirinden uzaklaşmış arazilerin devlet eliyle ya da maliklerin talebiyle birleştirilerek yeniden düzenlenmesi işlemidir.
Toplulaştırmanın Temel Amaçları ve Faydaları Verimlilik Artışı: Küçük ve dağınık parsellerin birleşmesiyle büyük tarım arazileri oluşur. Bu sayede traktör ve biçerdöver gibi tarım makinelerinin kullanımı Kolaylaştırılır.
UMUT KIRDAĞ (SEBZE ÜRETİCİSİ)
140 Dönüm üretim alanında 80 dönüm kabak üretimi yapıyoruz. Ekimi Ocak ayında başladık ve hasadın son zamanlarındayız. Şu an salatalık ve fıstık ekimiz duruyor. Bizim Tarım Bakanlığından bir yardım görmüyoruz. Arazide bir sıkıntı var, ÇKS yapamıyoruz, öncelikle tarlalarımız ortaklı bu tarlaların toplulaştırması sonucu ancak tarım desteklerinden yararlanabiliriz. Buğday üretimi yapıyoruz, ondan bir destek alıyoruz, ek katkı vereceklerini söylediler. Hatay deprem bölgesinde ilk zamanlar çok ciddi sıkıntılar yaşadık. Pazara biz malamızı 20-30 civarında satarken, tüketici bu malı 70-80 liraya bulamıyor. Devlet bizimle birlikte bir kooperatif kursa, biz Pazar ve diğer sıkıntıları aşarız, Hatay Büyükşehir Belediye Başkanı Mehmet Öntürk, yeni halde böyle bir uygulamaya başlanacağını söylemişti. Üretici şu an kırgın, ikinci el dediğimiz aracı bizim emeğimizi yiyor. Girdi maliyeti işçilik, ilaç, tarla bakımı, çok, çok yüksek, örnek: 4 ton kabak topluyorsak, bunun 3 tonu maliyete gidiyor. Yani bize kalan bir tondur. Bizim en büyük girdimiz ve belimizi büken elektrik maliyetidir. Devlet üç kalemde ilaç, gübre, elektrik desteği verirse bizim için çok iyi olur ve tüketici malı ucuza yer, bizde üretimi sürdürmede daha gayretli oluruz.
SELAMİ HURMA (SEBZE ÜRETİCİSİ)
Bizim mallarımız çok ucuza gidiyor, düşünün bizim 15-20 liraya sattığımız üren markette 50-60 lira bizim bütün bir yıl ürettiğimizin nerdeyse dört katına satıyorlar. Tarlamızda aile olarak çalışıyoruz, düşünün sabahın beşinde gelip, akşamın beşine kadar, sıcağın, soğuğun altında on saat emek veriyoruz. Bizi domates, biber, patlıcan, salatalık ürünler bu gün 30-40 liradan satılırsa ancak bizi kurtarır, yoksa girdileri karşılamak mümkün değildir. Biz ürünlerimizi Antep haline gönderiyoruz, bazen iyi bazen kötü gidiyor, ancak kendimizi kurtarıyoruz. Biz kışın ise sera altında biber ekiyoruz. Devlet bize bir el atsın, öncelikle piyasayı düzeltsin.
YAZİN HURMA (SEBZE ÜRETİCİSİ)
Bizim sorunlarımız çok ama ürettiklerimiz çok ucuz, kendi üretim maliyetini karşılayamaz duruma geldi. Ürünün bir kısmı çöpe gidiyor. Artı salatalık bu sene iyi olmadı. Marketçi bizden 30-40 liraya aldığını 70 liradan satıyor, biz bunun üzerinde satamıyoruz, çünkü almıyorlar. İhracatı kısıtlanmış ama domates her yerde duruyor. Gübre ve ilaçları fahiş fiyatlarla alıyoruz. Bir çuval gübre 2 bin, bu parayı toplamak için biz yarım gün çalışıyoruz. İşçinin, yemesi, içmesi bin beşyüzün üzerindedir. Üretimi devam ettirmek zorundayız. Başka bir şansımız yoktur. Elimize ne kalırsa geçinip, gideceğiz. Devlet bir planlama yapması ve ekilen ürünlerin üreticinin elinde kalmaması lazım. Ürenlerin fidelerini fide satıcısından alıyoruz, onun fiyatı bize 150-200 bin bunları bir kooperatif kurulsa, devlet, üretici birlikte fide üretse bize daha çok ucuza gelir. Yani bizim kooperatif kurma şansımız yok, devlet kurar, bizde oradan alırız. Biz ucuza üretim yaparsak, tüketici de ucuza yer, bir de aracı sorunu çözüldü mü? Çok daha iyi olur.
YAZAN USTA (İŞÇİLERİN ÇAVUŞU)
İşçiler görüyorsunuz, sıcağın altında çalışıyor, ihtiyaçlarımızı karşılayamıyoruz, çünkü ücretlerimiz azdır. Hayat gerçekten zor, aldığımız ücret bize yetmiyor. Biz şu anda 950 liradan günlük çalışıyoruz. Bu para yetmiyor, elektrik, su, kira derken diğer giderlerimize paramız kalmıyor. Bizim yaşayabilmemiz için en az 1300-1400 lira günlüğümüz olmalıdır.
HÜSEYİN GÜLER
AMİK OVASI
